HOME|NEWS|MAQAALLO|GEDO|FEED BACK|FORUM|GUEST BOOK|WAREYSIYO|MAQAALO|ARTICLES|

 

University of Gedo
A project under 
consideration

 WELCOME TO ALLGEDO ONLINE
 

Allgedo!  News,  Wednesday,  July 6,  2005


Hambalyo Garaadka Cusub ee Beesha Yaxye-Garaad, Saleebaan Buraale Aw Aden

 

Beesha Yaxye ayaa ka mid ah Beelaha Qoomiyadaha iyo Beelaha Daraawiishta (Dhulbahante), oo Taariikhda weyn leh, Xurmo iyo Qadarin Gaar ahna Beelaha Dhexdooda ku leh, isla markaana ahaan jiray Hogaamiyaasha Beelaha Daraawiishta Qarniyaddii Hore oo Hab Wanaagsan iyo Muumus Wacan ku caan baxay.  

Magacaabida Garaadka iyo habka Soo Xulashadiisa ayaa aheyd mid si Wacan oo af-garasho iyo Talo wadaag ku dhacday, waana mid eey Xaq u leeyihiin Beesha yaxye Yeelashadda Garaad ka Shaqeeya Danahood iyo habka Hogaaminta Beesha, ka mid noqdda Golaha Isimadda Beelaha Daraawiishta, Sidda Wararku igu soo gaaraayaan Garaad-Saleebaan ayaa ah Shakhsi qiimo weyn leh, Ehel diin ah, Xurmo iyo Qadarin ku leh Beesha Dhexdeeda, isla Markaana Nin leh Hoggaamin iyo hab Dhaqameed Hufan, waana Sifooyinka Looga Baahan Yahay Shakhsigga Garaadka lala Rabo, Beesha Yaxaye Guud ahaanba Beelaha Daraawiishtu u hayaan Xurmo iyo Sharaf weyn oo eey Muteeysteen, waana Beelaha Doorkeed si cad uga Muuqdo Dhanka Miyagga iyo Magaaladabam, Waxgaradka iyo Shakhsiyaad Qaali ah leh.   

Anigoo ah Xassan C/Laahi Sheekh(Xassan Carab),Kuna Hadlaaya codka Shakhsiyaadka Hoos ku Xusan Waxaan Halkan Hambalyo ugu Gudbineeynaa Garaad-Saleebaan Buraalle Aw Aden iyo Guud ahaanba Beesha Yaxye, caleemo Saaridda Garaadka ayaa ah mid ahamiyadeedda leh, Waana Karti, Dadnimo iyo Guul weyn oo u soo hoyatay Golaha Isimadda Daraawiishta iyo Guud ahaan Dadweynaha Daraawiishta, Waxaan Alle uga rajeeyeey Garaadka Cusub Guul iyo Kheeyr,Aamiin, Aamiin, Aamiin. 

1-Xassan C/Laahi Sheekh
2-C/Qaadir Ciise Oog
3-Sheekk Abshir C/Laahi Sheekh
4-Sheekh Cali Dabreeye
5-Xassan Nuur Aw Jibriil
6-C/Risaaq Axmed Nuur
7-Maxamuud C/Kariim
8-Jaamac C/laahi Case
9-Jirre Cali Qayaad
10-C/Qaadir Sheekh Axmed 

Hala Yeelo Yaxye.

 

Habmalyo Iyo Taageero Bayaanka iyo baaqa Ismiddu Muqdisho ka Soo Saareen

Munaasab Si Weyn loo Soo Agaasimay oo Lagu Caleema Saaraayeey Ugaaska Beesha Ceyr ee Habar-Gidir Ugaas-Ugaas Xassan Ugaas Maxamed Ugaas Nuur oo Buuxinaaya Booskii Ugaaskii Beesha oo Horre u Geeriyooday Naxariistii Jano Alle ha Siiyo Aamiin.   

Munaasabaas Lagu Caleema Saaray Ugaaska ayaa Waxaa ka Soo Qeyb galay Hoggaan Dhaqmeed Badan oo ka Socday Beesha Somaaliyeed ee Dega Goboladda Dhexe, Banaadir, Shabeelooyinka iyo Goboladda bay iyo Bakool iyo Shakhsiyaad kalle oo Magac weyn Bulsha Dhexdeeda ku leh, Marka Horre Waxaan Halakn Hambalyo uga Soo Gudbinaayaa Ugaaska Cusub Ugaaska Xassan Ugaas Maxamed Ugaas Nuur, waxaan Alle uga Rajeeyeey in uu Noqdo Midkii Xilkiisa Sidda ku Haboon u Guto, Beesha iyo Guud ahaan ummadda Somaaliyeed Hogaan Kheyr Leh oo ku Soo Biiray, Inshaa Alle.   

Kulankaas ayaa Waxaa Laga Soo jeediyeey Khudbado iyo Talooyin Wanaagsan oo Danta Dalka iyo Dalka Somaaliyeed ku jirto, iyo Sidii Hoggaan Dhaqameedku Kaalintiisa u Gudan Kana Shaqeeyaan Xal u raadiinta Khilaaf weyn ku kala Dhex jirra Xubnaha Sarre ee Dowladda Somaaliyeed ee Dalka Kenya Lagu soo Dhisay, hadana kala fadhiya Magaaladda Jowhar iyo Caasimadda Muqdisho, Bayaanka iyo Baaqa Isimadda ayaaSi Fiican u Qeexaaya Dareenka Hoggaanka Dhaqmeedka iyo Sidda eey uga Xun-yihiin Khilaafka Jirra, kuna Dadaalayaan isku Daayga Heshiisiinta Hoggaanka Sarre ee Dowladda.   

Runtii Bayaanka iyo Baaqa Isimadda ayaa ah Mid Qiimo weyn ku Fadhiya, isla Markaana ka Turjumaaya Damweenka Dadweynaha Somaaliyeed Iyo Sidda eey uga Xun-yihiin Xaaladda iyo Khilaafka Taagan oo Meel aad iyo aad u Sareeysa Gaaray, Dhabar Jab iyo Khasaarena ku ah Himiladdii iyo Rajaddii Ummadda Somaaliyeed Fileeysay, Waxaan Si weyn u Taageersanay Bayaan iyo Baaqa Isimadda oo ah mid Xikmad weyn ku Dhisan, Waxaana Alle ka Rajeeyeey in Dadaalkoodu Mirra Dhaliyo Sidda ku Haboona u Xaliyaan Khilaafka Hadda Jirra, Dibna u Soo Nooleeyaan Doorkii Sharfta lahaa ee Hoggaan Dhaqameedka Somaaliyeed La Haan Jireen. 


Qaran iyo Qabiil Isma Qaban Karaan, (Qabyaalad)
     
 

Halgamagii Somaaliyeed, Geesigii Wadaniga ahaa Sugaan yaqaankii, Gabayga Sidda weyn ugu soo halgamay Qiiradda iyo Aragtidda dheer lahaa Al-Marxuum-C/Laahi Suldaan Tima-Cadde, ayaa Waqti horre yirri- Dugsi ma-lah Qabyaaladi waxeey Dumiso Mooyaane, waana Mid xaqiiqo ah, waa runtii Marxuum-Tima-Cadde, Qabyaaladu waa Dumiye, burburiyee iyo Abuuraha Dhammaan Xaaladaha iyo Xiisadaha Qaranka Dumiya.   

Haddii, la Qeexo ereyga Qabiilka, waa Wax jira oo Alle si cad inoogu Sheegay-Waxaanu Idiin Abuurnay Qabaa,il iyo Shu,cuub, markaas Qabiilku waa wax jira oo Dadku isku gartaan, laguna illaaliyo Casabadda, Ehelnimadda iyo Raxamka Qoyska, balse waxaa Mushkiladda Dhigay Qabyaaladda iyo ku dhaqankeedda foosha xun oo Ummadda Somaaliyeed sidda Xun u caadeeysatay, uguna Dhaqanto sidda weyn, ama la oran karro waa Sheeyga ugu Muhiimsan Ummadda Somaaliyeed oo eey Xeeriso, Qabyaaladda ayaa ah Xiisad xun oo leh Wajiyo kala fogeeynta Ummadda iyo u kala Qeybinta iyo kala Qol-qolidooda, waana mid had iyo jeer abuurta Colaadda iyo Dagaaladda Sokeeye oo Dhiiga Badan daadiya, Ficilo kala aarsi iyo uufumo raagana keenta, waana Cudur aan Dawo laheyn.   

Qaranka ayaa ka kooban Ummad Qeybo kala duwan ka kooban ama Degaamo kala fog oo dantu mideeysay, Qaranimo iyo hanaan Dowladeed yeeshay oo eey ku maamulaan Arrimahooda Gudaha iyo Debadaba, Hanaanka Dowladnimo ayaa ah mid loo baahan yahay in uu ku Saleeynaado hab Cadaaladeed iyo Sinaan leh, lana helo Hogaamin wanaagsan oo leh Hufnaan iyo karti iyo Daacadnimo, iyo in Dowlada qaab dhismeedkeeda lagu jaangooyo sidda Ummaddu u aragto in eey Maslaxadeedu ku jirto, iyadoo eey jiraan Nidaamo iyo Qaab dhismeeyo lagu Saleeya Dowladda oo Caalami ah oo isla markaana lagu dadaalaayo waafajinta Danaha Ummadeed ee Dalka.   

Haddab, Qabyaaladda iyo Qaranimadda ayaa ah labo si wey isu diidan oo aan marna kulmeeyn, waa labo kala Ujeedo ah Qabyaaladda ayaa ku Saleeysan Aragti Gaaban iyo hab u Adeegaaya in yar oo weliba iyaga xataa sii kala saaraaya, oo dhexdoodda ka abuuraaya aqlabiyad iyo Aqaliyad isla markaana keenaaya kala mudnaan, halaka Qaranimodu tahay mid ku Saleeysan Dan guud iyo Maslaxad Ummadeed iyo Iskaashi iyo Dano Wadaagid una Adeegeeysa Dadka oo dhan, habka Dowladeedna siinaaya Ahamiyad iyo ka turjumidda iyo u adeegidda Danaha Dadweynaha, waa Hadii Dowlad Wanaagsan la helo.  

Dhibaatadda Dalka Somaaliyeed ka taagan ayaa ah mid ku saleeysan Qabyaaladda iyo ku Dhaqmideedda oo ah midda Sabaabtay Colaadda iyo Dagaaladda Sokeeye oo Dalka iyo Dadka Somaaliyeed Baday Rafaadka iyo Silica ilaa hadda jiitamaaya, waana mid hadda kala Jabineeysa Dowladdii Somaaliyeed ee Dalka Kenya lagu Soo Dhisay, woloow eey Tahay mid Dhaliilaheedda leh, haddii aad si fiican oo Caqli adeegsi ah u eegto Mushkiladda hadda taagan waxaa iska cad in Habka Qabyaalad Adeegsigu Saldhig u yahay, Dhibka ayaa ka Bilaabmay Doorashii Madaxweyne-C/Laahi Yuusuf iyo Sidda weyn oo eey uga Xumaadeen Hogaamiyaashii Muqdisho, oo aan Qorshaha ku darsan in Cid ka Soo Jeedda Qabiil Kalle ku soo Bixi karto Kaalinta Madaxweyne-nimadda, iyagoo ka duulaaya Dhacooyinkii Horre iyo Shirarkii Horre oo Madaxweyne-nimadda loo Qorsheeyn jiray Beesha eey ka Dhasheen, iyo Madaxweyne C/Laahi Yuusuf oo iskiiba leh Aragti Beeleed iyo Hab Qabyaaladeed.  

Sidda Keliya oo Xal lagu gaari karro ayaa ah in dib loo eego Qaranimadda iyo Hanaanka iyo Habka Dowladeed ee Ummadda Somaaliyeed u Baahan yahay, iyo in aanu jirriin Colaad ka Dhexeeysa Ummadda Somaaliyeed, Ficilo iyo Xiisado Qabyaaladeedna dhex ool maanta ee Muranka iyo Qaska jiraa u Dhexeeyo in Yar oo ah Kuwo Kursiga raadinaaya oo danaha gaarka wada, hadana labadda garab u kala jebiyeey Golihii Barlamaanka iyo Niyaddii Wanaagsaneyd ee Ummadda Somaaliyeed, Ummad-yahay Qabiilkiyo Qaranimadu waa Labo aan isk qaadi karino Weligood is qabaneeyn, Sidaas waxaa Yirri-Curiyeey, Abwaan, Axmed Shire Baanday, Aniguna si weyn ayaan u Taageeray, Waxaana Doortay Qabyaaladda iyo Qaranimadda Mida Damme Qaranimo Dhab ah oo Ummadda Somaaliyeed Helo ayaan Doortay, Maya Qabyaalad iyo ku Dhaqankeedda Foosh xun oo aan Marna Faa,iido Dhalineeyn.  

Qaranimadda ayaa ahamiyad weyn leh, mudnaanta leh, kana qiimo iyo qaayaba badan mida Qabyaaladda Kooban, Xadisdan dacaafka oo Ummadda Somaaliyeed lagu wareerinaayo, wax faa,iido ahna laga gaareeyn, Danta Guud iyo Dhismadda Dowladeed oo Cadaaladda iyo Sinaanta leh, Hoggaaminta Wacan leh, Danaha Ummadda ka Turjumaaya ayaa Guushu ku Jirtaa, Waxaan Alle ka Rajeeyeey in uu Wanaaga iyo Walaalnimadda iyo Isku Duubnidda Ummadda Somaaliyeed Sidii eey Beryihii Horre ama Xiliyadii Halganka Xoriyadda ku Soo Celiyo, Amiin.

 

Hogaamiyaasha Aduunka Horumaray Waxaa Laga Sugaayaa Siyaasad Cadaalad ku Dhisan
 

Gobolka Socotland ee Carigan Uk Waxaa ku Kulansan Hogaamiyaasha G8 Dalalka Dhanka Warshadaha ku Horumaray:- USA, UK, FARANSIISKA,TALYAANIGGA, JABAAN, CANADDA, JARMALKA IYO Dalka RUUSHKA, Kulankan ayaa waxyaabaha looga doodaayo waxaa ugu horeeya Sidii wax looga Qaban lahaa Xaaladda Naxdinta leh ee ka Jirra Qaaradda Afrika, Sidda:-Gaajadda, Cuduradda Dilaaga ah, Jahligga iyo Maamul Xumadda Qaaradda la Degtay.   

G8 ayaa awood Dhaqaalaha Aduunka heeysa, waana Dalalka Sidda Cadaalad Daradda ah kula Qabma Dunidda inteedda kalle, Weliba Si gaar ah Qaaradda Afrika oo eey si weyn u Xanibaan Wax Soo Saarkooda ama eey ku soo rogaan Cashuur aad iyo aad u Badan, isla Markaana u iibi geeyaan Badeecado Haya Xun oo Qaali ah, Afrika ayaa ah Suuqa ugu Weyn oo Hubka loo Iib Geeyo, waxaana Qaaradda Curyaamiyeey Dagaaladda iyo Colaadaha Sokeeye oo intooda badani ku saleeysan yihiin Xukun Raadin iyo Siyaabo Isireed.   

Hoggaamiyaasha G8, Kulankkoodan ayaa ka duman kuwii horre wuxuuna ku soo aaday Xili Aduunku si weyn u arkeen Xaaladaha Qalifsan ee ka Jirra Qaaradda Afrika inteeda Badan iyo Sidda Dunidda Hormartay uga Seexatay, Hogaamiyaasha Awooda lagu tilmaamaana Indhaha uga Qarsadeen, ayaa waxaa la Saaray Madaxdda 8dan Dalka Culeeys weyn oo la rabo in wax la taaban karro, iyo in eey ka Cefiyaan Denta Faraha Badan oo aan la bixin kareen oo lagu Leeyahay Dowladaha Ugu Faqiirsan Aduunka oo Dalkeena Hooyo ka Mid yahay(Somaaliya), iyo in eey la Yimaadaan ama Sameeyaan oo eey Qaataan Go,aamo Cadaaladda ku Dhisan Dhanka Tijaaradda iyo Badeecado is dhaafsigga, Kuna Dhaqaaqaan Taakuleeyn iyo Caawimo Macquul ah oo eey Qaaradda Afrika u Fidiyaan isla markaana Dowladaha ka Caawiyaan Kor u Qaadidda Wax Soo Saarka iyo Daryeelka Arrimaha Bulshadda.  

Qaaradda Afrika ayaa Cod Buuxdda ku Leh Hogaamiyaasha G8-ka iyo Aduunka oo Dhan Waxaanu Dooneeynaa, Waxaanu Codsaneeynaa;- Waa Siyaasadda Cadaalad ku Dhisan, Wax Soo Saarka Qaaradda oo Si Sinaan iyo Hanaan cadaalad leh ee Suuqyadda Aduunka loogu Furo, in Hubka Dilaaga ah ee Qaaradda lagu soo Daldalaayo Nalaka Joogiyo, iyo Si Wanaagsan Gacan Nalooga Siiyo Howlaha Horumarinta iyo Kobcinta Dhaqaalaha iyo La Dagaalanka Aafadda Cuduradda Dilaaga ah, Gacanta Ma Hoorsaneeyno ee Waxaanu Rabnaa Abuuridda Hanaan ku Dhisan Iskaashi iyo Wax Is Dhaafsi Wanaagsan, Qaaradu Waa Qani, Qani iyo Qani Waxaa Kheeyraadkeeda si Sharci Darro ah u Gurta Tuugo ka Socdda Dunidda Horumartay oo Gacan Saar la leh Hoggaamiyaasha Xaraan ku Naaxayaash ah ee Qaaradda inteeda badan Xukuma.   

Dhanka Somaaliya, Waxaan Filaayaa in Caalamku Sidda ku Haboon ula Socdaan Xaaladda ka jirta iyo Mudadda 15-ka Sano Sidda eey ku Sugneeyd Burbur iyo Dagaalo Sokeeye, Dib u Dhac Dhinac Walba ah, Dowlad La,aan iyo Xaalad Jaha-Wareer, Hadda oo Dowlad loo Sameeyeeyna Waxaa Muuqa Burbur Cusub iyo Biloowgga Dagaalo iyo Colaado Sokeeye oo Dhibaatadooda wata iyo Weliba Soo Nooleeynta Xaaladda Xumeeyd ee 91-95 kii, G8-Ka ayaa Laga Rabaa in eey Culeeys Weyn Saaroto Hogaamiyaasha Dalka Somaaliya, kuna Booriso Xalinta Khilaafka Dhexdooda Yaala, Isla Markaana Gacan Weyn ka Geeysto Dib u Dhiska iyo Soo Nooleeynta Dalka Somaaliya, Inkastoo Xalka Somaaliyeed ku Jirro Gacanta Somaalidda iyo Siyaasiyiinta Doonaaya Danaha Gaarka ah iyo Faa,iidada Deg-dega ah, oo Illaaweey Danta inta Badan ama Ummadda Somaliyeed ee Dhibaatadu Wadda Saameeysay, daalay oo u Baahan Nabad-gelyo iyo Daryeel Bulsho iyo Hanaan Dowladeed oo Cadaalad iyo Sinaan ku Dhisan iyo Dalkooda Hooyo la Soo Noqdo Magaciisii iyo Xurmadiisii uu Gobolka, Qaaradda Afrika iyo Aduunkaba ku Lahaan jiray.

 

 
-Alla Mahad Leh-
-Qorre-Xassan C/Laahi Sheekh (Xassan Carab)-
-Huddersield- England- 07/07/2005.

 

Fariinta uu wato qoraalka sare waxuu gaar u yahay qoraha uu magaciisa kor ku qoran yahay.



allgedo@allgedo.com



 

 

 

All Gedo Online © 2004 - All Rights Reserved.
contact us at: webmaster@allgedo.com