Tixraac Qormooyinkii Fanka iyo Suuganta Somaaliyeed, Qeybtii Fanaanadaha Xidiga Fanka Somaaliyeed Hoboladaha Codka Wacaan leh oo aan hore ugu Qoray Fanaanadaha-Nimco Jaamac, Saado Cali, Maryan Mursal iyo Sahra Axmed Jaamac, Halkan Qormadan maanta loo Qorsheeyeey Xidigta Fanka Banaadirigga, oo Loogu mgac daray-Feeynuuska Fanka,Waa:- Xidigta Fanaanadda Weyn Codka Cajiibka ah leh- Faaduma Qaasim Hiloowlle.   

Fanka Somaaliyeed Dhinaca Heesaha iyo Riwaayadaha ayaa labao Qeybood loo kala qaadaa Somaaligga Caadiga ah iyo Mid Banaadirigga oo leh hab aad iyo aad ugu Wanaagsan Jilidda Riwaayadaha iyo habka ku Luuqeeynta Heesaha oo lagu mitaali karro Habka Hindigga oo kalle oo Qaab Ciyaareed badan lagu sameeyo Masraxa korkiisa, habka ayaa siinaaya Fanka Banaadiriggu in uu yeesho taageerayaal amam bulsho badan oo si weyn u xiiseeysa iyo weliba Codka cajiibka ah ee Feeynuuska Fanka-Faadumo Qaasim, Luul Jeylaani, Aamina Camaari, iyo Siteey Qosol-Wanaag, iyo Hobaladda, Aweys Khamiis, Axmed Sharif Killar, Axmadey Abubakar, Al-Ustaad,Axmed Naaji Sacad, Shimaali Axmed Shimaali, Xabiib Sharaab, Jeeri, Iyo Hanaanka, Habsamidda Mu,alifiinta Banaadiriga gaar ahaan- Aweys Geedoow iyo Liishaan Axmadeey Cabdi Gaashaan iyo Hanaanka iyo Xeelada Aqooneed ee Habka Saarisra Laxanka iyo muusikadda ee Al-Ustaad, Axmed Naaji Sacad iyo Kooxaha, Shareero, Iftiin iyo Somali Jazzba.

Feeynuuska Fanka, Faaduma Qaasim Hilooelle ayaa ah Hoobalad ka soo jeedda Qoys Faneed waayo, Aabaheeda Al-Marxuum, Qaasim Hiloowle ayaa ahaa Fanan Weyn oo caan ah kaalin weyna ka soo qaatay Halgankii Xoriyadda Somaaliyeed oo uu ka mid ahaa Ragii Codkooda ku halgamaayeey- Tusaalle, Somaaliyeey Toosoo, Toosoo Isku Tiirsadda, sidoo kalle waxaa Fanaanad ah Walaasheed, Musiko ayaanadda weyn, Muslimo Qaasim Hiloowle, Isla markaana faadumo Seeygeeda ayaa ah Abwaan, Maxamed Karaama, iyo Caruurta eey Dhashay oo Faanaanin ah Gaar ahaan Wiilka weyn oo Heesaha Muusikadana Sameeya iyo Gabdhaheeda Qaarkood, Faadumo waa Ehel Faneed weyn, waana Shakhsiyad Codkeedu yahay nooc gaar ah oo qof walbaa keeni kareen, Waxaa kalle oo feynuuska Fursad weyn Siinaaya Fanaanka ku Lamaan oo Heesaha la qaada Gaar ahaan, Xidiga weyn Aweys Khamiis Mabuuta.   

Heerka faneed iyo maqaamka Faadumo Qaasim ka gaartay Fanka Somaaliyeed laguma soo Koobi karro hal Maqaal iyo wax u dhoow-toona, balse waxeey u baahaneeysaa Maqaalo iyo Maqaalo, Bogag iyo Bogag waana Taariikhi faneed soo jitamaayeey Sanao badan oo eey ka mid aheyd Xidigaha Hobaladdii Qaranka Waaberi, gaar ahaan Dhinaca Banaadirigga oo eey ka qeyb qaadatay Riwaayado aan la soo koobi kareen iyo Heesaheeda Dhaafay Boqol-laal oo Dadweynuhu sidda gaarka ah u Xiiseeyaan kana mid kuwa loogu Jaceyl yahay, Faadumo Waxeeysa ka soo Jeedaa Gobolka Banaadir Caasimadda Somaaliya Muqdisho oo ah Xudunta ummadda Somaaliyeed, Magaaladda Bilidda Wacan leh, Dhismayaasha Taariikhiga ah leh Sidda:- Masaajidka Qadiimka ah ee Degmadda C/Casiis, Madxafkii Saciid Barkhash,Dekadii Horre, Deyrka C/Casiis, Masaajidka Arbaca Rukun, Dhismaha Afar Irdoodka, iyo Kuwii Cusbaa Sidda;- Hoteelkii Al-Curuuba, Jubba Hotel, Bankigga Ganacsigga iyo Keydka, Daartii Jirde Xuseen (Satooya Center), Gurigii Ummadda, Masaajidkii Isbaheeysigga, Hoteelkii Weheliye, Al-Xoriyaha, Maka Al-Mukarama, India Occean, Taleex iyo Goobihii Ganacsigga iyo Dhulkii Qurxoonaa Waa Xiligii Dowladda Somaaliyeed Jiray, Balse Nasiib darro waxaa ah in Intooda badan Burbureen Dhibaatadda Dagaaladda Sokeeye Awgeed.   

Gobolka Banaadir ama Magaaladda Muqdisho Lama soo Koobi karro Shakhsiyaadka Caanka Waxaana Tusaalle loo Soo Qaadan karaa-Xidigaha Isportigga-Koleeygga-Baa-Rajab, Shiine, Cabdalla Dheere, Mulki Jeenyo, Kubadda Cagta, Shariif Xamsa, Muriidi, C/ladiif, Xamaama, Al-Marxuum-C/laahi Cabdi, Dr-Shaqaaq, iyo Shakhsigii Wadaniga ahaa Gudoomiyihii Xiriirka Somaaliyeed ee Ciyaaraha Fudud- Maxamed Saalax Axmed(Jarlees), lama soo Koobi karra Dadka Magac iyo Maamuuska weyn leh ee ka soo jeeda Magaaladda Muqdisho, Aqoon yahano, Saraakiil Sarre, Dakhaatiir Caan, Fanaaniin, Ciyaaryahano iyo Sugaan Yaqaano Badan.  

Feeynuuska Fanka Somaaliyeed, Xidigta Weyn ee Fanka Banaadirigga Somaaliyeed-Faaduma Qaasim Hiloowlle, waa Wadiyey weyn oo ku soo barbaartay Guri wadaniyad leh, Waxeeyna sidaa Calankii iyo Habkii iyo Qiiradii Wadaniyadeed ee Aabaheed Al-Marxuum- Qaasim Hiloowlle, naxariistii Janao Alle ha siiyo, Faadumo oo Qof aad iyo aad Caadi u ah oo aan laheyn Kibir iyo isl-weynidda, waana Shakhsiyad had iyo jeer Faraxsan waji furan leh, si weyna u Dhaqan Wanaagsan Bahdda Fankana tixgelin weyn siisa, Faadumo waa Sawirka Dhabta ee Dadnimo wanaagsan iyo Qadarinta Muwaadiniinta, waana Ehel Faneed Dhab ah Feeynuuska Fanka Somaaliyeed-Fanaanadda Weyn-FAADUMA QAASIM HILLOWLE, Xurmo iyo Qadarin weyn iga Guddoon Marwo.  

Waxaan Halkan Dudur daar iyo Raali gelin uga soo gudbinaayaa Xidigo Waaweyn oo aan ka  illaaweey Liiskii Fanaanadaha Somaaliyeed, iyadoo Xusuusyo i ciishay awgeed,Waana:- 1-Fanaanadda Xidigta- Xakiima Caalim, 2-Fanaanadda Xidigta- Saafi Ducaalle, Fanaanadda Xidigta, Faaduma Axmed, Xidigta, Farxiyo Yareey, Iyo Dhammaan Fanaanadaha Magacoodu ka Maqan yahay Liiska Fanaanadaha Xidigaha Fanka Somaaliyeed. 

Sidda la wadda ogyahay Ciidanka Boliiska Somaaliyeed ayaa ka mid ahaan jiray Ciidankii Qaranka ee la isku oran jiray Ciidamadda Qalabka sidda Xiligii Rajiimkii Al-Marxuum-Siyaad Barre, wuxuuna Asal Ciidanka Boliiska Somaaliyeed soo maray marxalado kalae duwan iyo Taliyaal badan oo eey ka mid ahaayeen- Gen-Max,d Abshir Muuse, Gen-Al-Marxuum-Jaamac Cali Qoorsheel, Gen- Jaamac Yarre, Gen-Al-Marxuum-Matukade, Gen-Al-Marxuum- Aden Kukey, Gen-Aden Xirsi(Ku Sime), Gen-Axmed Jaamac, Gen-C/Raxmaan Guulwadde iyo Gen- Dr-Cali Maxamed Xassan (Cali Madoobe), Taliyaha Cusub ee Ciidanka Boliiska Somaaliyeed.   

Ciidanka Boliiska Somaaliyeed ayaa noqon doona midka Masuuliyad ugu weyn ee Xasilinta iyo Sugidda Nabad-gelyadda Dalka gudihiisa iyo u adeegidda Dadweynaha Somaaliyeed, waana Arrimaha aad iyo aad culeeyskooda u leh marka la eego Xaaladaha jaho wareer ee Dalka ka jirra iyo Dayaca weyn ee ka muuqdda amaan iyo nabadgelyadda Dalka iyo burburka ku dhacay Xarumihii iyo Saldhigyaddii Ciidanka Boliiska iyo Abuuridda Ciidan Boliis oo Tayo wacan leh Saraakiil iyo Ciidanba, waxaana Masuuliyadda ugu horeeysaa Noqoneeysa Diiwan gelinta Saraakiishii iyo Ciidankii Horre iyo Aqoon iyo Xeeladaha Shaqo lahaa intaa laga helo, iyo Qaadashadda Ciidan iyo Saraakiil Boliis oo Tababaro loo furo Dhanka aqoonta Shaqadda Ciidanka iyo Habka iyo Disibiliinka Ciidanka iyo Hanaanka iyo Habka Illaalinta Xuquuqdda iyo Xoriyadaha Muwaadinka Somaaliyeed oo Runtii si weyn eey ugu Xadgudbi jireen Ciidanka Boliisku.    

Gen-Cali Madoobe, ayaa ah Sarkaal Dhisan Aqoon ahaan iyo Waayo aragnimoba, waana Shakhsi leh Sifooyin Wanaagsan oo dhanka wadaniyadda iyo habka Hogaaminta iyo Gudashadda Xilka, waana Sarkaal si weyn ugu dadaal kor u qaadidda aqoonta iyo Xirfadaha Shaqo ee Saraakiil iyo Ciidanka uu Madaxdda u yahay, Si Sinaan iyo Cadaalad lehna kula Dhaqma Dhammaantood, Gen-Cali Madoobe wuxuu si weyn u naceb yahay in Dulmi iyo Falal Xadgudub loo geeysto Muwaadiniinta Caadigga ah, waana Sarkaal aad iyo aad u Jeceyl Shaqadda loona gala ugu Dameeyn 07.00 Subaxnimo iyo ka horba, Gen-Cali Madoobe waxaa kalle oo ku caan yahay Xulashadda Saraakiisha Aqoonta iyo Sumcad wanaagsan leh waana Nin Kormeero kedis ah Sameeya, isla markaana isku taxalujiya la Socodka Xaaladaha Saraakiisha iyo Ciidanka uu Madaxdda u yahay, Waana Tusaalooyin laga soo ururiyeey Xiligii uu ahaa Gen-Cali Madoobe Taliyaha Qeynta Lid-Xuuraanka NSS-ka, ama Sidda Somaalidu u Taqaano Qeybta Daba-Galka, oo aheyd Qeybtii Shaqo ahaan ugu Muhiimsaneyd Taliskii Ciidanka Nabad-Sugidda Somaaliyeed.   

Anigu Shakhsiyan Shaki kama qabo Karti iyo Aqoonta iyo Waayo aragnimadda Gen-Cali Maxamed Xassan (Cali Madoobe), Taliyaha Ciidanka Boliiska Somaaliyeed, iyo Weliba Daacadnimadiisa iyo Qiiradiisa Wadaninimo iyo Dal jeceylba, waxaana oran karaa waa Guul weyn oo u soo hoyateey Ciidanka Boliiska Somaaliyeed gaar ahaan iyo Ummadda Somaaliyeeba Guud ahaan, waana Shakhsiyadaha Dalka Hooyo Maanta Baahidda weyn u qabo, Waxaan si weyn ugu qanacsanahay in Gen-Cali Madoobe sidii ku habooneyd u diyaariyeey Qorshaha Dib u Dhiska Ciidanka Boliiska iyo Hanaanka ugu Wanaagsan ee loo Sugi karo Nabadgelyadda iyo Xasiloonidda Amaanka Dalka Gudihiisa, Anigoo u Rajeeynaaya Guul iyo Horumar Ciidanka Boliiska Somaaliyeed iyo Taliyahoodaba.

  
ITOOBIYA CADOOWGA SOOMAALIYEED SHALAY SAAXIIB MAANTA CADOOW BERI SAAXIIB

Dalka Somaaliya ayaa ka kooban Gobalo kala degaan duwan kuna kala Muhiimsan dhinacaMowqica eey ku yaaliin iyo Kheeyraadka iyo qaab Nololeedka isla markaana Dhulka Somaaliyeed wuxuu leeyahay hab isku xirnaansho iyo hanaan aanu ku kala maarmi kareen, Ummadda Somaaliyeedna waa Walaalo Ehelnimo weyn leh, Waxaana mideeya Diinta Islaamka, Luqadda Af-Somaaligga iyo isku Dhowaanshaha Dhaqanka.  

Gobolka Hiiraan ayaa ka mid ah Goboladda Dhexe ee Somaaliya oo weliba ah Gobol ka mid ah Gobaladdii horre ee Sideeda ahaan jiray, wuxuuna ku yaalaa Dhul aad iyo aad ugu wanaagsan dhanka Istiraatiigiyadda waana isku xiraha Goboladda iyo Weliba Dhulka Somaaliyyed ee ku Jirra Gacanta Gumeeysigga Madoow, Dhulka S/Galbeed ama Ogaadeeniya,  Gobolka ayaa leh Ahamiyada Weyn dhanka Xuduudka Waana Meel si weyn eey indhaha ugu heeysto Dowladda Itoobiya Codowgga Kowaad ee Ummadda Somaaliyeed, oo Damac weyn iyo dano gaar ah ka leh Dhulka Somaaliyeed oo Dagaaladda Sokeeye iyo Colaadda habka Qabiil ahi burburisay una kala gooysay Qeybo iyo Gobolo Yar Yar ah. 

Sidda Muuqata Hogaanka Siyaasadeed ee Dalka Itoobiya oo kaashanaaya wax la sheego Xiriir iyo Iskaashii Saaxibnimo oo uu la leeyahay Madaxweyne-C/Laahi Yuusuf Axmed iyo Ra,iisal Wasaarre Cali Max,d Geedi iyo Qeyb weyn oo ka mid ah Golaha Xukuumadda iyo Xildhibaanadda Golaha Barlamaanka iyo Guddoomiyaha Gobolka Hiiran ama Madaxweynaha Midland ayaa howlo fara gelineed oo balaaran ku sameeya Hanaanka deganaanshaha iyo qas gelinta Xasiloonidda Gobolka Hiiran, waana la wadda ogyahay xadgudubyadda Ciidamadda Dalka Itoobiya ka geeystaan Degaamadda Xuduuda ah Gaar ahaan Hiiran, Bay, Bakool iyo Gedo, sidda Muuqata Dowladda Itoobiya ayaa Qorshaheedii ku wajahnaa markii horre Dhinaca Goboladda Bay iyo Bakool u soo wareejineeysa Dhanka Gobolka Hiiran oo eey u aragto Meel eey si sahlan u soo geli karto, iyo Mawqic Munaasib ah maadaama Madaxweynaha iyo Xukuumadda Somaaliyeed Fadhigoodu yahay Gobolka SH/Dhexe Magaaladda Jowhar oo eey Gobolka Hiiran Xuduud Wanaagaan.  

Dowladda Itoobiya ayaa Siyaasad dhoowr waji leh Ciyaareeysa oo eey dooneeyso in eey Dnaheeda ku fushato, Tusaalle ahaan waxeey sidii ku habooneyd u soo dhabooshay Labo Furimood oo ahamiyadood leh- S/Land iyo P/Land oo eey si toos ah Gacanta ugu soo dhigtay, lana gaarteey Heshiisyo Ganacsi iyo Adeegsigga Dekedahooda weeyna ku guuleeystay Arrintaas, iyadoo hadda Qorshaheedu yahay Caasimadda Somaaliya Muqdisho iyo Goboladda Jubooyinka oo ah kuwo ahamiyad weyn leh wadadii loo mari lahaana ku adkaatay.   

Si kasta ha ahaatee, Gobolka Hiiran ayaa ah qorshe koowaad ee Dowladda Itoobiya Maanta, weeyna u muuqataa mid sidii ku habooneyd u wadda qorshaha, Waxaana Kaalin weyn oo fududeyn ah ka geeysanaayaa hirgelinta Qorshaha Cadowgga kala qeybsanaanta Dowladda Somaaliyeed ee Dalka Kenya lagu soo dhisay, una kala jabtay labadda jabar oo sidda weyn isu diidan, kala jabkooduna burburin karro Dowladda aan Cagaha adag ku taagneeyn, Qorshaha Itoobiyaanku waa sidaas kii Allena waa Meeshiisa, Guushana Ciddii Alle la jirro ayaa iska leh waana Ummadda Somaaliyeed ee Muslinka ah oo Dhibaatooyinka faraha badani Heeystaan, Guusha Inagaa leh, Inshaa Allaa.